Wysokosprawna kogeneracja z odpadów niebezpiecznych – nowy program wsparcia dla energetyki i gospodarki odpadami
Program priorytetowy „Wysokosprawna kogeneracja z odpadów niebezpiecznych” to jedna z kluczowych inicjatyw Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, której celem jest jednoczesne rozwiązanie problemów związanych z unieszkodliwianiem odpadów niebezpiecznych oraz zwiększenie efektywności krajowego systemu energetycznego. Program wpisuje się w założenia transformacji energetycznej, gospodarki o obiegu zamkniętym oraz realizację celów klimatycznych Unii Europejskiej.
Program znajduje się obecnie na etapie konsultacji społecznych, a jego ostateczny kształt może jeszcze ulec zmianie.
Głównym celem programu jest wsparcie inwestycji w nowoczesne instalacje termicznego przekształcania odpadów niebezpiecznych, które w procesie wysokosprawnej kogeneracji będą produkować energię elektryczną i ciepło. Rozwiązanie to pozwala:
bezpiecznie unieszkodliwiać odpady stwarzające zagrożenie dla środowiska i zdrowia ludzi,
maksymalnie wykorzystać potencjał energetyczny odpadów,
ograniczyć straty energii charakterystyczne dla tradycyjnych systemów wytwarzania,
zmniejszyć emisje gazów cieplarnianych w porównaniu do rozdzielnej produkcji energii i ciepła.
Zakres wspieranych inwestycji
Program koncentruje się na budowie nowych instalacji do termicznego przekształcania odpadów niebezpiecznych, w tym m.in.:
odpadów medycznych i weterynaryjnych,
odpadów przemysłowych o właściwościach niebezpiecznych,
innych frakcji wymagających specjalistycznego, kontrolowanego unieszkodliwiania.
Instalacje objęte wsparciem muszą pracować w technologii wysokosprawnej kogeneracji, czyli jednoczesnego wytwarzania energii elektrycznej oraz ciepła użytkowego, co znacząco zwiększa efektywność energetyczną całego procesu.
Parametry techniczne i energetyczne
Jednym z kluczowych założeń programu jest minimalna łączna moc zainstalowanego źródła energii na poziomie 2,8 MW. Oznacza to, że program jest skierowany przede wszystkim do projektów o istotnym znaczeniu infrastrukturalnym, zdolnych realnie wpływać na lokalne i regionalne systemy energetyczne.
Dzięki zastosowaniu kogeneracji możliwe jest:
osiąganie bardzo wysokich wskaźników sprawności całkowitej,
efektywne wykorzystanie energii zawartej w odpadach,
stabilna produkcja energii niezależna od warunków pogodowych, w przeciwieństwie do części OZE.
Na realizację programu przewidziano budżet do 600 mln zł, finansowany ze środków Funduszu Modernizacyjnego. Jest to europejski instrument wspierający modernizację systemów energetycznych w krajach o niższym PKB, ukierunkowany na:
poprawę efektywności energetycznej,
redukcję emisji CO₂,
rozwój nowoczesnych technologii energetycznych.
Dzięki temu programowi możliwe będzie uruchomienie kapitałochłonnych inwestycji, które bez wsparcia publicznego byłyby trudne do realizacji.
